Een pannenlap is zo’n project dat meteen nuttig is. Je oefent steken, werkt aan je spanning, en aan het eind heb je iets dat je echt gebruikt in de keuken. Juist daarom is een stevige vierkante versie zo fijn om te haken.
Deze pannenlap, in het Engels ook wel een potholder genoemd, is bedoeld om handen tegen hitte te beschermen. Je kunt hem ook gebruiken als onderzetter, als decoratie in de keuken, of als klein cadeau. Het is een snel project met directe voldoening, en daardoor heel geschikt voor beginners.
Waarom katoen hier de beste keuze is
Voor dit project gebruik je 100% katoen. Dat is niet alleen prettig om mee te werken, maar vooral belangrijk voor hittebestendigheid en vormbehoud. Een pannenlap moet compact en stevig zijn. Katoen helpt daarbij.
Acryl is voor dit doel geen goede keuze. Dat kan smelten bij hoge temperaturen. Voor iets dat in de buurt van hete pannen en ovenschalen komt, wil je dat risico niet nemen.
Een stevige structuur helpt ook. Losse steken laten warmte sneller door, terwijl een compacte steekstructuur juist meer bescherming geeft. Vaste haken is een techniek die hierbij goed van pas komt.
Benodigdheden
Voor een gangbare vierkante pannenlap van ongeveer 20 x 20 cm, dat is 7.9 x 7.9 inch, gebruik je het volgende:
- 100% katoenen garen, hittebestendig
- 100 tot 120 meter garen voor 1 pannenlap
- katoen 8/4 of 8/8, waarbij 8/8 extra dikte geeft
- haaknaald 4 mm
- haaknaald 4,5 mm of 5 mm voor dikker garen of dubbele draad
- stopnaald voor het wegwerken van draden
- schaar
- stekenmarkeerder, optioneel
De uiteindelijke maat van een pannenlap ligt vaak prettig tussen 18 en 22 cm, of 7.1 tot 8.7 inch. In dit patroon werk je naar ongeveer 20 cm.
Handige voorbereiding aan je werktafel
Voor je begint, is het slim om even te letten op je haakspanning. Haak strak genoeg, want een te losse lap wordt minder stevig en laat meer warmte door. Haak je juist erg strak, dan kun je een andere haaknaald proberen. Een maatje groter of kleiner kan al verschil maken.
Ga je voor het eerst reliëfstokjes haken, oefen die dan eerst even apart. Dat scheelt veel gepriegel halverwege je project.
Controleer tijdens het haken ook regelmatig of je werk mooi rechtdoor blijft gaan. Een pannenlap mag best robuust zijn, maar scheef hoeft niet.
Stap voor stap een stevige vierkante pannenlap haken
-
Zet 35 lossen op, een veelvoud van 3 + 2.
-
Haak 1 vaste in de 2e losse vanaf de naald, en daarna 1 vaste in elke volgende losse.
-
Keer met 1 losse en haak 1 vaste in elke steek.
-
Keer met 2 lossen, die tellen als 1 stokje.
-
Begin het reliëfpatroon. Haak 1 stokje in de volgende steek, daarna 1 reliëfstokje voor om elk van de volgende 2 stokjes. Herhaal dit patroon.
-
Eindig met 1 stokje in de laatste steek en keer met 2 lossen.
-
Haak 1 stokje op elk stokje en 1 reliëfstokje voor om elk reliëfstokje. Keer weer met 2 lossen.
-
Herhaal het reliëfpatroon tot je werk ongeveer 20 cm lang is.
-
Haak 2 rijen vasten rondom de hele pannenlap, ook langs de zijkanten en in de hoeken.
-
Werk iedere hoek als volgt: 1 vaste, 1 losse, 1 vaste in dezelfde steek.
-
Maak een ophanglusje aan een hoek. Haak 15 lossen en maak die met een halve vaste vast in dezelfde hoek.
-
Haak terug over de lossen met vasten, zodat de lus stevig wordt.
-
Hecht netjes af en werk alle draadjes weg met een stopnaald.
Voor de meeste hakers is dit een project voor één of twee avonden.
Waarom dit patroon zo stevig uitvalt
De combinatie van katoen en een compact reliëfpatroon geeft deze vierkante pannenlap zijn stevigheid. Reliëfstokjes zorgen voor structuur en extra dikte. Dat voel je meteen als je de lap vastpakt.
Ook de rand helpt. Twee rijen vasten rondom maken het geheel netter en steviger. De hoeken blijven daardoor beter in vorm, en de pannenlap oogt echt af.
De ophanglus is niet alleen handig, maar ook slim verstevigd. Door terug te haken met vasten krijgt de lus meer body en rekt hij minder snel uit.
Veelgemaakte fouten
Zelfs bij een eenvoudig haakproject zijn er een paar dingen die vaak misgaan.
Acryl gebruiken
Voor een decoratief lapje kan van alles, maar voor een pannenlap niet. Acryl smelt bij hoge temperaturen en is daarom ongeschikt.
Te los haken
Dit is waarschijnlijk de meest voorkomende fout. Een luchtige steek lijkt misschien mooi, maar een pannenlap moet juist dicht zijn. Anders komt de warmte te makkelijk door.
Niet op de vorm letten
Controleer af en toe of je werk nog vierkant blijft. Als je ongemerkt steken verliest of toevoegt, trekt de lap scheef.
Draden slordig afwerken
Losse draadjes kunnen losraken en maken het werk minder netjes. Neem dus even de tijd om ze goed weg te werken met een stopnaald.
Variaties als je meer wilt proberen
Heb je de smaak te pakken, dan kun je met hetzelfde basisidee veel kanten op.
Dubbel haken voor extra dikte
Wil je een echt dikke pannenlap, dan kun je er twee haken en ze aan elkaar naaien of haken. Dat geeft extra bescherming tegen hitte. Dikke pannenlappen haken biedt meer inzicht in hoe je dit kunt aanpakken.
Spelen met kleur
Strepen, contrasterende randen of meerkleurige steken geven meteen een andere uitstraling. Zeker als je restjes katoen hebt liggen, is dit een leuk project om kleuren te combineren.
Andere steekstructuren
Voor extra dikte en stevigheid worden ook steken gebruikt zoals de wafelsteek (waffle stitch), weefsteek, puff stitch en verdiepte vasten. Die geven allemaal een ander oppervlak en een andere grip.
De maat aanpassen
Wil je een kleiner of groter exemplaar, dan pas je de lossenketting aan. De precieze uitwerking varieert per patroon.
Ook fijn om te weten tijdens het gebruik
Gehaakte pannenlappen zijn niet alleen praktisch, ze hebben ook iets vertrouwds. Ouderwetse pannenlappen blijven populair, en sommige patronen grijpen zelfs terug op ontwerpen uit de jaren 60. Dat maakt zo’n eenvoudig gebruiksvoorwerp verrassend charmant.
Nog een praktisch pluspunt: je kunt een katoenen exemplaar op 30 graden wassen en daarna plat laten drogen. Dat helpt om de vorm mooi te houden.
Maak er gerust meteen twee. Dan heb je een set, en dat haakt vaak net zo lekker door.
FAQ
Hoe groot moet een pannenlap zijn?
Tussen 18 en 22 cm, of 7.1 tot 8.7 inch, is ideaal. In dit patroon werk je naar ongeveer 20 x 20 cm, of 7.9 x 7.9 inch.
Kan ik acryl gebruiken?
Nee. Acryl smelt bij hoge temperaturen en is daarom ongeschikt voor een gehaakte pannenlap.
Hoe was ik mijn gehaakte pannenlap?
Je kunt hem op 30 graden in de wasmachine wassen. Laat hem daarna plat drogen.
Is een dikke pannenlap haken geschikt voor beginners?
Ja, zeker met een duidelijk patroon. Dit soort projecten is heel geschikt om basissteken en spanning te oefenen.
Hoe krijg je een gehaakte pannenlap echt dik?
Dat doe je met een compacte steekstructuur of door dubbel te haken, bijvoorbeeld door twee delen aan elkaar te maken.
